BABİL

NKP(M) Tarihi Ulusal Kongresi GERÇEKLEŞTİ!

Dharmendra Bastola*

Proletaryanın onurlu öncü kolu Nepal Komünist Partisi (Maoist)'in tarihi ulusal kongresi başarıyla gerçekleştirildi. Kongre 21-27 Kasım 2008 tarihleri arasında Kharipati, Bhaktapur’da yapıldı.

Parti kongresi dünyanın dört bir yanından politik çevreler tarafından bizzat izlendi. Proletarya ve burjuvaziden, orta ve üst sınıftan, çeşitli ulus ve bölge halklarından, kadınlardan ve toplumsal olarak baskı altında tutulan tüm kastlardan, tüm halkın gözleri Ulusal Kongre’ye çevrilmişti. Kongre ayrıcı Jamaika’dan Japonya’ya, Hindistan’dan ABD’ye pek çok ülkenin yönetici sınıfları tarafından da ilgiyle takip edildi. Farklı halkların gözleri de kongreye çevrilmişti, çünkü Maoist devrim yalnızca eski devlet mekanizmasının yıkılması ile değil, aynı zamanda politik kuruluşla da ilişkiliydi. Tüm bunlar, yalnızca devrimci hareket süreci içerisinde gelişen barış süreci ile ilgili değil aynı zamanda yeni demokratik devrimin gerçekleştirilmesine ilişkindi. Bu süreç yalnızca Asya, Afrika ve Latin Amerika’da sömürülen halkların, milyonların geleceğine ilişkin değil aynı zamanda tüm dünyada emperyalizmin, yayılmacılığın ve gericiliğin ortadan kaldırılmasına ilişkin bir süreçti. Bu, yalnızca Amerika ve Avrupa’da işçi sınıfının sürekli ayaklanmasına ilişkin değil, aynı zamanda bu ülkelerde toplumsal barışın ve ekonomik dengenin sağlanmasına ilişkindi. Toplamda, bu yalnızca devrimci hareket ve yeni demokratik devrimin bu ülkede tamamlanmasına ilişkin değil, aynı zamanda devrim bilimi ve sosyal değişimin bilimi olan Marksizm-Leninizm-Maoizm’in anlaşılmasına ilişkindi. Kongre, Prachanda ve Kiran yoldaşların önerileri ve Federal Demokratik Ulusal Halk Cumhuriyeti’nin kurulması için taktik sloganların belirlenmesi ile bitirildi.

Federal Demokratik Halk Ulusal Cumhuriyeti

Kharipati Ulusal Kongresi, Nepal devrimci hareketi tarihinde bir dönüm noktası olmuştur. Kongre Demokratik Cumhuriyet’in politik gelişim sürecinde bir sıçrama noktası olmuştur. Kongre, halk cumhuriyetine doğru nasıl ilerleneceğini planlamıştır.

Büyük halk savaşı 1996 yılında burjuva diktatörlüğünü yıkarak proletarya diktatörlüğünü kurmak için başlatıldı. Büyük halk savaşının azami programı, yeni demokratik devrimi tamamlamak ve sosyalizme doğru ilerlemekti. NKP(M), “Demokratik cumhuriyet monarşiyi yıkmayı hedefliyor” taktik sloganını belirlemişti. Parti Merkez Komitesi’nin tarihi Chunawang toplantısı, monarşiyi yıkacak olan Federal Demokratik Cumhuriyet’e doğru giden yolu planlamıştı. Monarşinin yıkılmasının ardından bu slogan artık geride kaldı ve toplumu yeni demokratik devrimi tamamlamak yolunda ilerletmek bakımından artık yetersiz.

Feodal monarşi yıkılmış olmasına karşın Nepal’in yarı-feodal, yarı-sömürge karakteri değişmedi. Feodalizm ve komprador bürokrat kapitalizm devrilmediği sürece Nepal halkı özgür olamaz ve ulusal bir ekonomi kurulamaz. Nepal halkının feodal baskıdan ve bürokrat kapitalizmin egemenliğinden kurtulması için Federal Demokratik Ulusal Halk Cumhuriyetini kuracak bir hükümet oluşturulmalıdır. Bu bağlamda, bu ulusal cumhuriyet; Halk Cumhuriyeti’dir. Bu halk cumhuriyeti ulusalcı, yurtsever, demokratik ve devrimci güçlerin proletaryanın önderliği altında kuracağı bir diktatörlük pratiğidir. Bu devlet ülkeyi sosyalizme doğru ilerletecek olan proletarya diktatörlüğünün özel bir biçimidir.

Federal Demokratik Ulusal Halk Cumhuriyeti sloganı, Nepal toplumu tarafından tarihsel olarak talep edilenlerin karakteristik özelliklerini ihtiva eder. 'Federal' ezilen bölge ve ulusların iç güvenliğini garanti altına alır. Merkezileştirilmiş feodal devlete karşı Nepal toplumu ulusların kendi kaderini tayin hakkı temelinde federal bir yapı talep etmektedir. 'Demokratik' kavramı halk cumhuriyeti devleti içerisinde kardeş örgütler arasındaki rekabeti temsil eder. Yeniden belirtelim, demokrasi bir diktatörlüktür, feodalizm ve komprador bürokrat kapitalizme karşı duran devrimci güçlerin diktatörlüğüdür. 'Ulusal' terimi emperyalizm ve yayılmacılığa karşı dış güvenliğin sağlanması içindir. Ve bu bağlamda devlet dost güçlerin birlikte kuracağı bir diktatörlük biçiminde gerçekleştirilecek olan halk cumhuriyeti olacaktır.

Parti içi demokrasi

Parti içi demokrasi devrimin ruhudur. Başkan Prachanda, parti içi demokrasinin, devrimin ve karşı devriminin tetikleyici bileşeni olduğunu belirtmiştir. Geçmişte uluslararası komünist harekette, iki doğrultulu mücadelenin sonuçta bölünmeye yol açacağına dair genel bir eğilim oluşmuştu. Nepal komünist hareketinde de bu kültür çok derin biçimde yerleşmişti. Nepal’de de pek çok bölünme yaşandı. Mevcut durumda, ideolojik mücadele bu hatayı düzeltme yolundadır. Onurlu partimiz, Başkan Prachanda’nın yönetiminde ve Merkez Komitesi’nin liderliğinde iki-çizgili mücadele bakımından sıçramalar yaşamıştır. “Birlik, mücadele, bölünme” eksenli anti-bilimsel hattan “Birlik, mücadele, değişim” hattına doğru bir sıçrama yaşadık.

Tarihi Kharipati Ulusal Kongresi, parti içi demokrasinin yalnızca bilimsel olarak uygulanması bakımından değil aynı zamanda daha da ilerletilmesi yönünde de büyük adımlar atmıştır. Delegeler; parti kadro ve liderleri arasında ideolojik, politik ve örgütsel yaşamda bilinçli ya da bilinçsizce gelişen reformist eğilimleri şiddetle dışlayarak eleştirdiler. Bu mücadele kendini ve karşısındaki geliştirip değiştirerek partiyi daha da birleşmiş, Marksist-Leninist-Maoist ideoloji bakımından daha da net bir hale getiren sarsıcı bir mücadele idi. Bu mücadele tüm safları reformizmden, merkezcilikten ve ultra-solculuktan arındıracak ve devrimi sonuçlandıracaktır.

İsyan hakkı

Parti içi demokrasi ile yakından ilişkisi olan bir başka kavram “isyan hakkı”dır. Genel olarak, “isyan hakkı”nın ruhu genelde bir grubun ya da bir grup insanın tartışması ve hatta diğer grubu alaşağı etmesi olarak anlaşılırdı. Özel olarak ise bu çeşit bir mücadele “Birlik, mücadele ve bölünme”ye doğru giderdi. Nepal Komünist hareketi, politik farklılıkların mevcut olduğu koşullarda bir grup ya da kesim insanın diğerlerini reformist, merkezci ya da ultra-solcu olarak yaftalaması ile bölünmelere gitmesini domine etti. Uluslararası proletaryanın destek kuvveti, Nepal Komünist Partisi (Maoist) Başkan Prachanda’nın liderliği altında iki çizgi mücadelesinin bölünme pratiği şeklinde algılanmasının yanlış olduğunu ve doğru sürecin birlik, mücadele ve değişim olduğunu belirlemiştir. Bu noktaları analiz ederken, partinin “biri oluşturacak iki” noktasına kaymamasına dikkat gösterecek teorik öncüller de ortaya koymuştur.

Tarihi Ulusal Kongre devrimcilerin kendilerini diğerlerinden ayıracak algılayışlarını düzeltmeleri noktasında kilometretaşı denilebilecek teorik öncüller ortaya koymuştur.

Chunawang toplantısı ve devlet sorunu

Tarihi Kharipati Ulusal Kongresi, Chumnawang toplantısına geri dönerek tartıştı. Chumnawang toplantısı, demokratik cumhuriyeti ne burjuva ne de proletarya karakterli olan bir geçiş süreci olarak tanımlamaktadır. Marksist-Leninist-Maoist ilke devrimcilere ya burjuva bir devlet ya da proleter bir devlet olabileceğini ama kapitalizm ile sosyalizm arasında başka bir devlet biçimi olamayacağını söylemiştir. Kapitalizm ile komünizm arasında geçiş biçimi olarak yalnızca sosyalist devlet olabilir. Marx, “Kapitalist ve komünist toplum arasında birinden diğerine devrimci geçiş süreci vardır. Bu da devletin proletaryanın devrimci diktatörlüğünden başka hiçbir şey olmayan politik geçiş sürecidir.” Federal Demokratik Ulusal Halk Cumhuriyeti sloganının ortaya konulması ile Chunawang toplantısında yaratılan “geçiş” söylemi netleştirilmiştir. Bu slogan ilerici, demokratik, ulusalcı ve devrimcilerin diktatörlüğü demek olan demokratik halk devletine götürecektir ve bu bağlamda kapitalizm ile sosyalizm arasında herhangi bir aşama olmayacaktır.

Benzer olarak, Chunawang toplantısı demokratik cumhuriyetin kurulması ile ortaya çıkacak olan yeni durumu da bilimsel olarak analiz eden bir belge ortaya koymuştu. Gerici sınıf ve burjuva partiler bu durumu parlamenter cumhuriyete ve proletarya partisi ise yeni demokratik cumhuriyete dönüştürmeye çalışacak. Tam da bu noktada, Kharipati Ulusal Kongresi parmağını politik sorunun kalbine koymuştur. Cumhuriyeti parlamenter demokrasiye dönüştürmek isteyen burjuva elementler yalnızca dışımızda, burjuva partilerde değil aynı zamanda devrimci partinin içinde de ortaya çıkabilir.

Zıtların birliği ya da yekparelerin birliği

Varlığın her biçimini zıtların birliğinin oluşturması gibi, devrimci parti de zıtların birliğinden oluşur. Bu nedenle, her daim bir tartışma ve çizgi mücadelesi vardır ve bu devrimci partinin can suyu ve ruhudur. Uluslararası komünist hareket olduğu toplum içinde sınıf mücadelesinin ve çizgi mücadelesinin tarihsel bir dersi olarak her vakit devrimci liderliğin yekpare bir özellik kazanabileceğini göstermiştir. Tarihi Kharipati Ulusal Kongresi, partinin ve liderliğin zıtların birliği ilkesine karşı bir pozisyon olarak monolitik-yekpare bir bakış açısı geliştirmesine karşı bilimsel bir metodoloji oluşturmuştur.

Tüm cephelerde mücadele

Parti, barış sürecine girdiği için saflarda temel mücadele cephesinin hükümet ve anayasa olduğu anlayışı gelişmiştir. Bu anlayış derece derece devrimci kitlelerin devrimin kazanılması sürecindeki hayati etkisini dıştalayan bir bakış açısının ortaya çıkmasına neden olmuştur. Bu eğilim ayrıca sosyalist toplumlarda bile devrimci kitlelerin burjuvazinin iktidarı halkın elinden alma çabalarına karşı durma ve hatta gerekirse Parti’yi de -burjuva bir çizgiye doğru ilerlediği durumlarda- uyarma /uyanık tutma görevini de ortaya koyan tarihsel gerçekleri göz ardı etmektedir. Bu bağlamda partiyi kitlelerden uzaklaştıracak/tecrit edecek bir tehdit ortaya çıkabilir. Tarihi Kharipati Ulusal Kongresi, partinin tüm cephelerde birden kavgayı sürdüreceğinin altını çizmiştir; halk cumhuriyetini kurmak için sokaklarda, anayasa meclisinde, hükümette. Tüm bu cepheler arasında sokaklar ilkesel bir konumdadır. Kitleler partimizin önderliği altındaki hükümetin işlevselleştirilmesi ve federal demokratik ulusal halk cumhuriyetinin kurulması için harekete geçirilmelidir.

Büyük Proleter Kültür Devrimi çalışması

Kharipati Ulusal Kongresi, büyük proleter kültür çalışması bakımından da büyük bir deneyim olmuştur. Geçtiğimiz aylarda, parti kapsamlı barış anlaşmasını imzaladığından bu yana parti karmaşık bir mücadelenin içine girmiştir. Bu mücadele liderliği kitleler kadar kendi saflarından da ayırmıştır. Tepeden mücadele adım adım devrimci kitlelerden uzaklaşmıştır. Bu nedenle, liderlik ile halk kitleleri arasındaki açı farkı derinleşmiştir, ki bu toplumdaki gerici elementlerin tam da istediği şeydir. Kharipati Ulusal Kongresi, bu durumu şiddetle kınamıştır. Kongre ayrıca liderliğin eklektik, ben-merkezci ve pragmatist yaklaşımlarını da kınamıştır. Kongre büyük proleter kültür devriminin bir uygulaması niteliğindedir ve tüm parti saflarını Marksizm-Leninizm-Maoizm ve Prachanda Yolu’nun ilkeleri doğrultusunda dinamik, sarsıcı ve sarsılmaz olmaya çağırmıştır.


*Nepal Komünist Partisi (Maoist)'in Kızıl Yıldız adlı 15 günlük yayın organdan alınmıştır.